Arrestatie door politie en politie te paard

Beschrijving van de uitgaven aan criminaliteit en veiligheidszorg door overheid, bedrijven en particuliere instellingen. Daarbij gaat het om het voorkomen of bestraffen van criminaliteit (misdrijven en overtredingen), verloedering en overlast en om het wegnemen van onveiligheidsgevoelens. Ook de ontwikkeling van de kostprijzen van de behandeling van misdrijven en overtredingen in de strafrechtelijke keten komt aan de orde.

Laatst bijgewerkt: 17 okt 2016.

Uitgaven aan veiligheidszorg

In 2015 is 12,9 miljard euro uitgegeven aan veiligheidszorg, Dit is een stijging van 12% ten opzichte van 2005. Na een aantal jaren met een licht dalende trend zijn de uitgaven in 2015 licht gestegen.

Uitgaven per eenheid product

Als gevolg van de daling in de productie zijn de uitgaven per eenheid product voor alle activiteiten gestegen in de periode 2005 tot en met 2015. De uitgaven aan ondersteuning van slachtoffers hebben per eenheid product de grootste stijging doorgemaakt, terwijl de uitgaven per eenheid product aan vervolging het minst hard zijn gestegen.

Uitgaven per delict

In 2015 werd van de totale uitgaven naar schatting 15% uitgegeven aan gewelds- en seksuele misdrijven, 50% aan vermogensmisdrijven en 16% aan vernielingen en misdrijven tegen de openbare orde en gezag. Ten opzichte van 2005 zijn de uitgaven aan gewelds- en seksuele misdrijven met 15% gestegen, terwijl de uitgaven aan vermogensmisdrijven met 29% zijn gestegen. De uitgaven aan vernielingen en misdrijven tegen de openbare orde en gezag zijn met 15% gedaald.

Ontvangsten uit veiligheidszorg

Het ministerie van Veiligheid en Justitie ontving in 2015 ruim 933 miljoen euro uit veiligheidszorg, via boetes, ontnemingsmaatregelen e.d.

Maatschappelijke schade van criminaliteit

De maatschappelijke schade van criminaliteit bedraagt in 2015 naar schatting 20,4 miljard euro (uitgedrukt in prijzen van 2005).

Kerncijfers Kosten van criminaliteit
2005*2014* (prijzen 2005)2015* (prijzen 2005)2015* (nominaal)
Uitgaven aan veiligheidszorg totaal€ 9,8 mld€ 11,0 mld€ 11,0 mld€ 12,9 mld
vermogensmisdrijven**51%
gewelds- en seksuele misdrijven**15%
misdrijven tegen openbare orde en gezag**16%
Ontvangsten uit veiligheidszorg€ 0,7 mld€ 0,9 mld€ 0,8 mld€ 0,9 mld
Maatschappelijke schade van criminaliteit€ 20,4 mld

* In dit hoofdstuk wordt alleen voor het meest recente jaar weergegeven wat de werkelijke (nominale) uitgaven waren. De ontwikkeling van de uitgaven wordt uitgedrukt in percentage of indices, na correctie voor loon- en prijsstijgingen (zie de Bronnen en methoden). De online Excel-tabellen bevatten zowel de werkelijke (nominale) bedragen als de bedragen gecorrigeerd voor loon- en prijsstijgingen uitgedrukt in het prijsniveau van 2005.

** Percentages over eerdere jaren en andere delicten zijn op aanvraag verkrijgbaar bij het WODC.

Brontabel als csv (423 bytes)
Uitgaven aan veiligheidszorg naar activiteit, index 2005=100*
Ondersteuning en overige***TenuitvoerleggingBerechtingVervolgingOpsporingPreventie
20054,516,22,5623,147,7
20065,417,22,65,924,550,1
20075,718,22,76,125,352,6
20085,919,42,76,325,753,8
20096,620,52,86,62755,9
20106,520,52,86,426,354,5
20116,620,72,96,72654,1
20126,720,12,86,62653,5
20136,72235,824,251,2
2014**6,620,63,14,924,752
2015**6,619,93,14,924,653,4

* Gecorrigeerd voor loon- en prijsstijgingen.

** Voorlopige cijfers.

*** Ondersteuning en overige activiteiten. De ondersteuning van verdachten en daders, slachtoffers en overige activiteiten zijn hier bij elkaar opgeteld. Onder overige activiteiten vallen de Directie Wetgeving van het ministerie van Veiligheid en Justitie en de Inspectie Openbare Orde en Veiligheid.

Bron: Veiligheidszorgrekeningen, CBS Brontabel als csv (443 bytes)
Uitgaven per eenheid product naar activiteit, index 2005=100*
VervolgingOpsporingBerechtingTenuitvoerleggingOnderst. verd. en daders***Ondersteuning van slachtoffers
2005100100100100100100
2006102105103111120110
2007110106111119132132
2008122112112133139156
2009129125120142157152
2010150129135143179150
2011147119142150189162
2012144121156152203177
2013140118170176200188
2014**114123176176204217
2015**122139168186193251

* Gecorrigeerd voor loon- en prijsstijgingen.

** Voorlopige cijfers.

*** Ondersteuning van verdachten en daders, incl. rechtskundige diensten.

Bron: divers. Brontabel als csv (445 bytes)
Uitgaven aan veiligheidszorg naar delictcategorie, index 2005=100*
OvertredingenOverige misdrijvenDrugs- en (vuur)wapenmisdr.VerkeersmisdrijvenGewelds- en seksuele misdr.Vernieling en openbare ordeVermogensmisdrijven
20055,183,83,614,820,544,1
20065,57,64,2415,822,346,3
20075,79,74,34,217,323,945,4
20085,110,24,24,318,323,848,1
20095,88,74,44,718,924,752,3
20105,89,83,94,319,422,551,3
20115,49,63,84,219,622,452,1
20124,99,73,6417,819,656,1
201359,43,93,717,717,855,3
2014**4,99,53,63,617,617,555,1
2015**3,99,73,83,817,117,556,8

* Gecorrigeerd voor loon- en prijsstijgingen.

** Voorlopige cijfers.

Bron: Veiligheidszorgrekeningen CBS, bewerking WODC Brontabel als csv (562 bytes)

Bron: Criminaliteit en rechtshandhaving 2015, hoofdstuk 10 Kosten van criminaliteit

Tabellen bij Kosten van criminaliteit

Bronnen en methoden bij Kosten van criminaliteit

Standaardclassificatie Misdrijven

Samenwerkende partijen